http://wnu.edu.kg/KyrgWiki/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9C%D0%91%D0%90%D0%95%D0%92_%D0%90%D0%BB%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A8%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 2026-06-02T02:52:04Z Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы MediaWiki 1.36.2 http://wnu.edu.kg/KyrgWiki/index.php?title=%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9C%D0%91%D0%90%D0%95%D0%92_%D0%90%D0%BB%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A8%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87&diff=70330&oldid=prev 2026-02-24T06:07:38Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку версиясы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">06:07, 24 Февраль (Бирдин айы) 2026 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 -сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 -сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, көп өтпөй 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж.б. </del>мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. Ал окуя учурунда [[Улуттук Коопсуздук Мамлекеттик Комитети]]нин бир офицери каза болуп, бир нече ондогон кызмат адамдары жаракат алышкан. Анын негизинде А. Атамбаевге карата бир нече кылмыш иши (жапырт баш аламандыкты уюштуруу, коомдук тартипти бузуу, мамлекеттик күч органдарына курал колдонуп каршылык көрсөтүү) козголуп, 2020-жылы 23-июндагы [[Бишкек]] шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда Кыргызстандын [[Жогорку сот]]унун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон. Мындан кийин Кой-Таш окуясы, Бишкек шаардык жылуулук электр борборундагы коррупциялык иштерге жол берүү, «Дастан» заводуна тиешелүү 2,7 гектар жердин мыйзамсыз сатылышы боюнча кылмыш иштерин териштирүү кайрадан уланган. Анын жыйынтыгына ылайык Бишкек шаардык Биринчи май райондук соту 2025-жылы 3-июнда А. Атамбаевди 11 жыл 6 айга эркинен ажыратуу жана анын мүлкүн мамлекетке өткөрүү, ошондой эле бардык мамлекеттик сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу өкүм чыгарган. Ал өкүмдүн негизине ылайык 29. 12. 2025-жылы Кыргыз Республикасынын президенти С. [[Жапаров]] А. Ш. Атамбаевди жогорку даражадагы «Кыргыз Республикасынын Баатыры», 2-даражадагы «Манас», «Данакер» ордендери, «Даңк» медалы сыяктуу сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу чечимге кол койгон. 2021-жылы А. Ш. Атамбаевдин «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби орус тилинде жарык көргөн.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, көп өтпөй 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана башка </ins>мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. Ал окуя учурунда [[Улуттук Коопсуздук Мамлекеттик Комитети]]нин бир офицери каза болуп, бир нече ондогон кызмат адамдары жаракат алышкан. Анын негизинде А. Атамбаевге карата бир нече кылмыш иши (жапырт баш аламандыкты уюштуруу, коомдук тартипти бузуу, мамлекеттик күч органдарына курал колдонуп каршылык көрсөтүү) козголуп, 2020-жылы 23-июндагы [[Бишкек]] шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда Кыргызстандын [[Жогорку сот]]унун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон. Мындан кийин Кой-Таш окуясы, Бишкек шаардык жылуулук электр борборундагы коррупциялык иштерге жол берүү, «Дастан» заводуна тиешелүү 2,7 гектар жердин мыйзамсыз сатылышы боюнча кылмыш иштерин териштирүү кайрадан уланган. Анын жыйынтыгына ылайык Бишкек шаардык Биринчи май райондук соту 2025-жылы 3-июнда А. Атамбаевди 11 жыл 6 айга эркинен ажыратуу жана анын мүлкүн мамлекетке өткөрүү, ошондой эле бардык мамлекеттик сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу өкүм чыгарган. Ал өкүмдүн негизине ылайык 29. 12. 2025-жылы Кыргыз Республикасынын президенти С. [[Жапаров]] А. Ш. Атамбаевди жогорку даражадагы «Кыргыз Республикасынын Баатыры», 2-даражадагы «Манас», «Данакер» ордендери, «Даңк» медалы сыяктуу сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу чечимге кол койгон. 2021-жылы А. Ш. Атамбаевдин «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби орус тилинде жарык көргөн.</div></td></tr> </table>

Gulira http://wnu.edu.kg/KyrgWiki/index.php?title=%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9C%D0%91%D0%90%D0%95%D0%92_%D0%90%D0%BB%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A8%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87&diff=69203&oldid=prev 2025-12-31T03:24:51Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку версиясы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">03:24, 31 Декабрь (Бештин айы) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 -сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 -сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, көп өтпөй 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. Ал окуя учурунда [[Улуттук Коопсуздук Мамлекеттик Комитети]]нин бир офицери каза болуп, бир нече ондогон кызмат адамдары жаракат алышкан. Анын негизинде А. Атамбаевге карата бир нече кылмыш иши (жапырт баш аламандыкты уюштуруу, коомдук тартипти бузуу, мамлекеттик күч органдарына курал колдонуп каршылык көрсөтүү) козголуп, 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда Кыргызстандын [[Жогорку сот]]унун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон. Мындан кийин Кой-Таш окуясы, Бишкек шаардык жылуулук электр борборундагы коррупциялык иштерге жол берүү, «Дастан» заводуна тиешелүү 2,7 гектар жердин мыйзамсыз сатылышы боюнча кылмыш иштерин териштирүү кайрадан уланган. Анын жыйынтыгына ылайык Бишкек шаардык Биринчи май райондук соту 2025-жылы 3-июнда А. Атамбаевди 11 жыл 6 айга эркинен ажыратуу жана анын мүлкүн мамлекетке өткөрүү, ошондой эле бардык мамлекеттик сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу өкүм чыгарган. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>2021-жылы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">орус тилинде </del>«Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, көп өтпөй 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. Ал окуя учурунда [[Улуттук Коопсуздук Мамлекеттик Комитети]]нин бир офицери каза болуп, бир нече ондогон кызмат адамдары жаракат алышкан. Анын негизинде А. Атамбаевге карата бир нече кылмыш иши (жапырт баш аламандыкты уюштуруу, коомдук тартипти бузуу, мамлекеттик күч органдарына курал колдонуп каршылык көрсөтүү) козголуп, 2020-жылы 23-июндагы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Бишкек<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда Кыргызстандын [[Жогорку сот]]унун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон. Мындан кийин Кой-Таш окуясы, Бишкек шаардык жылуулук электр борборундагы коррупциялык иштерге жол берүү, «Дастан» заводуна тиешелүү 2,7 гектар жердин мыйзамсыз сатылышы боюнча кылмыш иштерин териштирүү кайрадан уланган. Анын жыйынтыгына ылайык Бишкек шаардык Биринчи май райондук соту 2025-жылы 3-июнда А. Атамбаевди 11 жыл 6 айга эркинен ажыратуу жана анын мүлкүн мамлекетке өткөрүү, ошондой эле бардык мамлекеттик сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу өкүм чыгарган. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Ал өкүмдүн негизине ылайык 29. 12. 2025-жылы Кыргыз Республикасынын президенти С. [[Жапаров]] А. Ш. Атамбаевди жогорку даражадагы «Кыргыз Республикасынын Баатыры», 2-даражадагы «Манас», «Данакер» ордендери, «Даңк» медалы сыяктуу сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу чечимге кол койгон. </ins>2021-жылы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А. Ш. Атамбаевдин </ins>«Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">орус тилинде </ins>жарык көргөн.</div></td></tr> </table>

Турганбаев Элебай http://wnu.edu.kg/KyrgWiki/index.php?title=%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9C%D0%91%D0%90%D0%95%D0%92_%D0%90%D0%BB%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A8%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87&diff=68102&oldid=prev 2025-07-28T02:54:14Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку версиясы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">02:54, 28 Июль (Теке) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 -сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 -сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ошол эле жылы </del>28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. Ал окуя учурунда [[Улуттук Коопсуздук Мамлекеттик Комитети]]нин бир офицери каза болуп, бир нече ондогон кызмат адамдары жаракат алышкан. Анын негизинде А. Атамбаевге карата бир нече кылмыш иши (жапырт баш аламандыкты уюштуруу, коомдук тартипти бузуу, мамлекеттик күч органдарына курал колдонуп каршылык көрсөтүү) козголуп, 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда Кыргызстандын [[Жогорку сот]]унун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон. Мындан кийин Кой-Таш окуясы, Бишкек шаардык жылуулук электр борборундагы коррупциялык иштерге жол берүү, «Дастан» заводуна тиешелүү 2,7 гектар жердин мыйзамсыз сатылышы боюнча кылмыш иштерин териштирүү кайрадан уланган. Анын жыйынтыгына ылайык Бишкек шаардык Биринчи май райондук соту 2025-жылы 3-июнда А. Атамбаевди 11 жыл 6 айга эркинен ажыратуу жана анын мүлкүн мамлекетке өткөрүү, ошондой эле бардык мамлекеттик сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу өкүм чыгарган.  2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">көп өтпөй </ins>28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. Ал окуя учурунда [[Улуттук Коопсуздук Мамлекеттик Комитети]]нин бир офицери каза болуп, бир нече ондогон кызмат адамдары жаракат алышкан. Анын негизинде А. Атамбаевге карата бир нече кылмыш иши (жапырт баш аламандыкты уюштуруу, коомдук тартипти бузуу, мамлекеттик күч органдарына курал колдонуп каршылык көрсөтүү) козголуп, 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда Кыргызстандын [[Жогорку сот]]унун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон. Мындан кийин Кой-Таш окуясы, Бишкек шаардык жылуулук электр борборундагы коррупциялык иштерге жол берүү, «Дастан» заводуна тиешелүү 2,7 гектар жердин мыйзамсыз сатылышы боюнча кылмыш иштерин териштирүү кайрадан уланган. Анын жыйынтыгына ылайык Бишкек шаардык Биринчи май райондук соту 2025-жылы 3-июнда А. Атамбаевди 11 жыл 6 айга эркинен ажыратуу жана анын мүлкүн мамлекетке өткөрүү, ошондой эле бардык мамлекеттик сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу өкүм чыгарган.  2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td></tr> </table>

Турганбаев Элебай http://wnu.edu.kg/KyrgWiki/index.php?title=%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9C%D0%91%D0%90%D0%95%D0%92_%D0%90%D0%BB%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A8%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87&diff=67873&oldid=prev 2025-07-14T04:27:09Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку версиясы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">04:27, 14 Июль (Теке) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 -сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 -сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, ошол эле жылы 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. Ал окуя учурунда [[Улуттук Коопсуздук Мамлекеттик Комитети]]нин бир офицери каза болуп, бир нече ондогон кызмат адамдары жаракат алышкан. Анын негизинде А. Атамбаевге карата бир нече кылмыш иши (жапырт баш аламандыкты уюштуруу, коомдук тартипти бузуу, мамлекеттик күч органдарына курал колдонуп каршылык көрсөтүү) козголуп, 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда Кыргызстандын [[Жогорку сот]]унун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон. Мындан кийин Кой-Таш окуясы, Бишкек шаардык жылуулук электр борборундагы коррупциялык иштерге жол берүү, «Дастан» заводуна тиешелүү 2,7 гектар жердин мыйзамсыз сатылышы боюнча кылмыш иштерин териштирүү кайрадан уланган. Анын жыйынтыгына ылайык Бишкек шаардык Биринчи май райондук соту 2025-жылы 3-июнда А. Атамбаевди 11 жыл 6 айга эркинен ажыратуу жана анын мүлкүн мамлекетке өткөрүү, ошондой эле бардык мамлекеттик сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">өкүмүн </del>чыгарган.  <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. </del>2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, ошол эле жылы 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган</ins>. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. Ал окуя учурунда [[Улуттук Коопсуздук Мамлекеттик Комитети]]нин бир офицери каза болуп, бир нече ондогон кызмат адамдары жаракат алышкан. Анын негизинде А. Атамбаевге карата бир нече кылмыш иши (жапырт баш аламандыкты уюштуруу, коомдук тартипти бузуу, мамлекеттик күч органдарына курал колдонуп каршылык көрсөтүү) козголуп, 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда Кыргызстандын [[Жогорку сот]]унун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон. Мындан кийин Кой-Таш окуясы, Бишкек шаардык жылуулук электр борборундагы коррупциялык иштерге жол берүү, «Дастан» заводуна тиешелүү 2,7 гектар жердин мыйзамсыз сатылышы боюнча кылмыш иштерин териштирүү кайрадан уланган. Анын жыйынтыгына ылайык Бишкек шаардык Биринчи май райондук соту 2025-жылы 3-июнда А. Атамбаевди 11 жыл 6 айга эркинен ажыратуу жана анын мүлкүн мамлекетке өткөрүү, ошондой эле бардык мамлекеттик сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">өкүм </ins>чыгарган.  2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td></tr> </table>

Турганбаев Элебай http://wnu.edu.kg/KyrgWiki/index.php?title=%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9C%D0%91%D0%90%D0%95%D0%92_%D0%90%D0%BB%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A8%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87&diff=67872&oldid=prev 2025-07-14T04:23:34Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку версиясы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">04:23, 14 Июль (Теке) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 -сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 -сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, ошол эле жылы 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А. Атамбаев </del>үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Кыргызстандын </del>Жогорку <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">соту</del>]]<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">нун </del>чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, ошол эле жылы 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Ал окуя учурунда [[Улуттук Коопсуздук Мамлекеттик Комитети]]нин бир офицери каза болуп, бир нече ондогон кызмат адамдары жаракат алышкан. Анын негизинде А. Атамбаевге карата бир нече кылмыш иши (жапырт баш аламандыкты уюштуруу, коомдук тартипти бузуу, мамлекеттик күч органдарына курал колдонуп каршылык көрсөтүү) козголуп, </ins>2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Кыргызстандын </ins>[[Жогорку <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">сот</ins>]]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">унун </ins>чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Мындан кийин Кой-Таш окуясы, Бишкек шаардык жылуулук электр борборундагы коррупциялык иштерге жол берүү, «Дастан» заводуна тиешелүү 2,7 гектар жердин мыйзамсыз сатылышы боюнча кылмыш иштерин териштирүү кайрадан уланган. Анын жыйынтыгына ылайык Бишкек шаардык Биринчи май райондук соту 2025-жылы 3-июнда А. Атамбаевди 11 жыл 6 айга эркинен ажыратуу жана анын мүлкүн мамлекетке өткөрүү, ошондой эле бардык мамлекеттик сыйлыктарынан ажыратуу тууралуу өкүмүн чыгарган.  </ins>Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td></tr> </table>

Турганбаев Элебай http://wnu.edu.kg/KyrgWiki/index.php?title=%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9C%D0%91%D0%90%D0%95%D0%92_%D0%90%D0%BB%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A8%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87&diff=67441&oldid=prev 2025-04-21T07:33:24Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку версиясы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">07:33, 21 Апрель (Чын куран) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 -сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 -сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, ошол эле жылы 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык А. Атамбаев үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда [[Кыргызстандын Жогорку соту]]нун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, [[Кыргыз ССРи]], [[Фрунзе облусу]], [[Арашан айылы]] – мамлекеттик саясий ишмер, [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы]]нын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), [[Кыргыз Республикасынын Президенти]] (2011–2017), [[Кыргыз Республикасынын баатыры]] (2017). 1980-жылы [[Москва шаары]]ндагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан [[Кыргызстан]] жана [[СССР жазуучулар союзу]]нун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары [[Кыргыз ССР Жогорку Совети]]нин президиумунда [[редактор]], улук [[референт]], 1987–1989-жылдары [[Фрунзе]] (азыркы [[Бишкек]]) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы [[Эл өкүлдөр жыйыны]]нын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «[[Кыргызавтомаш]]» [[акционердик коому]]нун башкы [[директор]]у, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» [[корпорация]]сынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары [[КР Өкмөтү]]нүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта [[Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши]] берген сунуштун негизинде [[премьер-министр]]ликке дайындалып, ошол эле жылы 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы [[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде [[Убактылуу өкмөт]]түн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку Кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык [[комиссия]] түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы [[Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасы]]на жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев [[Ысык-Көл облусу]]ндагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана [[Тарых музейи]]н реконструкциялоо [[Кой-Таш айылы]]ндагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди [[кылмыш жоопкерчилиги]]не тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык А. Атамбаев үй-мүлкүн [[конфискация]]лоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда [[Кыргызстандын Жогорку соту]]нун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. 2025-жылы 17-апрелде Бишкек шаардык 1-май райондук соту абактагы А. Батукаевдин мыйзамсыз бошотулушуна байланыштуу А. Атамбаев 11 жылга эркинен ажыратууга өкүм чыгарып, бирок  мөөнөтүнүн эскирип кетишине ылайык жазадан бошоткон</ins>. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «[[Данакер]]» (2007), 2-даражадагы «[[Манас]]» (2011), [[Казак Республикасы]]нын 1-даражадагы «Достык» (2014), [[Россия Федерациясы]]нын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td></tr> </table>

Турганбаев Элебай http://wnu.edu.kg/KyrgWiki/index.php?title=%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9C%D0%91%D0%90%D0%95%D0%92_%D0%90%D0%BB%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A8%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87&diff=67343&oldid=prev 2025-04-08T09:42:28Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку версиясы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">09:42, 8 Апрель (Чын куран) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 -сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 -сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, Кыргыз ССРи, Фрунзе облусу, Арашан айылы – мамлекеттик саясий ишмер, Кыргызстан социал-демократиялык <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">партиясынын </del>(СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), Кыргыз Республикасынын Президенти (2011–2017), Кыргыз Республикасынын баатыры (2017). 1980-жылы Москва <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">шаарындагы </del>С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан Кыргызстан жана СССР жазуучулар <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">союзунун </del>мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары Кыргыз ССР Жогорку <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Советинин </del>президиумунда редактор, улук референт, 1987–1989-жылдары Фрунзе (азыркы Бишкек) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы Эл өкүлдөр <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жыйынынын </del>депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«Кыргызавтомаш» </del>акционердик <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">коомунун </del>башкы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">директору</del>, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">корпорациясынын </del>директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары КР <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Өкмөтүнүн </del>Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши берген сунуштун негизинде премьер-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">министрликке </del>дайындалып, ошол эле жылы 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">оппозициялык кыймылдын </del>төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде Убактылуу <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">өкмөттүн </del>төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кеңештин </del>5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык комиссия түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы Кыргыз Республикасынын Башкы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">прокуратурасына </del>жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев Ысык-Көл <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">облусундагы </del>жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана Тарых <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">музейин </del>реконструкциялоо Кой-Таш <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">айылындагы </del>турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди кылмыш <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жоопкерчилигине </del>тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык А. Атамбаев үй-мүлкүн <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">конфискациялоо </del>менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда Кыргызстандын Жогорку <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">сотунун </del>чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«Данакер» </del>(2007), 2-даражадагы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«Манас» </del>(2011), Казак <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Республикасынын </del>1-даражадагы «Достык» (2014), Россия <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Федерациясынын </del>А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Кыргыз ССРи<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Фрунзе облусу<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Арашан айылы<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>– мамлекеттик саясий ишмер, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Кыргызстан социал-демократиялык <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">партиясы]]нын </ins>(СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Кыргыз Республикасынын Президенти<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(2011–2017), <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Кыргыз Республикасынын баатыры<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(2017). 1980-жылы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Москва <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">шаары]]ндагы </ins>С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Кыргызстан<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>жана <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>СССР жазуучулар <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">союзу]]нун </ins>мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Кыргыз ССР Жогорку <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Совети]]нин </ins>президиумунда <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>редактор<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, улук <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>референт<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, 1987–1989-жылдары <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Фрунзе<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(азыркы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Бишкек<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Эл өкүлдөр <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жыйыны]]нын </ins>депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«[[Кыргызавтомаш]]» [[</ins>акционердик <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">коому]]нун </ins>башкы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[директор]]у</ins>, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[корпорация]]сынын </ins>директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>КР <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Өкмөтү]]нүн </ins>Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>берген сунуштун негизинде <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>премьер-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">министр]]ликке </ins>дайындалып, ошол эле жылы 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[оппозиция]][[лык кыймыл]]дын </ins>төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Убактылуу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">өкмөт]]түн </ins>төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Кеңештин </ins>5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>комиссия<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Кыргыз Республикасынын Башкы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">прокуратурасы]]на </ins>жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Ысык-Көл <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">облусу]]ндагы </ins>жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Тарых <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">музейи]]н </ins>реконструкциялоо <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Кой-Таш <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">айылы]]ндагы </ins>турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>кылмыш <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жоопкерчилиги]]не </ins>тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык А. Атамбаев үй-мүлкүн <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[конфискация]]лоо </ins>менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Кыргызстандын Жогорку <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">соту]]нун </ins>чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«[[Данакер]]» </ins>(2007), 2-даражадагы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«[[Манас]]» </ins>(2011), <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Казак <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Республикасы]]нын </ins>1-даражадагы «Достык» (2014), <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Россия <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Федерациясы]]нын </ins>А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div></td></tr> </table>

Турганбаев Элебай http://wnu.edu.kg/KyrgWiki/index.php?title=%D0%90%D0%A2%D0%90%D0%9C%D0%91%D0%90%D0%95%D0%92_%D0%90%D0%BB%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%BA_%D0%A8%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B5%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87&diff=67342&oldid=prev 2025-04-08T09:34:21Z

<p>Created page with &quot;&#039;&#039;&#039;АТАМБАЕВ&#039;&#039;&#039; Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, Кыргыз ССРи, Фрунзе облусу, Арашан айылы – мамлекетт...&quot;</p> <p><b>Жаңы барак</b></p><div>'''АТАМБАЕВ''' Алмазбек Шаршенович  (17. 09. 1956, Кыргыз ССРи, Фрунзе облусу, Арашан айылы – мамлекеттик саясий ишмер, Кыргызстан социал-демократиялык партиясынын (СДПК) төрагасы (1994–2011, 2018–2019), Кыргыз Республикасынын Президенти (2011–2017), Кыргыз Республикасынын баатыры (2017). 1980-жылы Москва шаарындагы С. Орджоникидзе атындагы Башкаруу институтун (азыркы «Мамлекеттик Башкаруу университети») бүтүргөндөн кийин Кыргыз ССРинин Байланыш министрлигинде инженер болуп иштеген. 1983-жылдан Кыргызстан жана СССР жазуучулар союзунун мүчөсү, 1991-жылы Кыргыз жазуучулар союзунун башкармасынын катчылыгына шайланган. 1983–1987-жылдары Кыргыз ССР Жогорку Советинин президиумунда редактор, улук референт, 1987–1989-жылдары Фрунзе (азыркы Бишкек) шаардык 1-май аткаруу комитетинин төрагасынын орун басары, 1989–1997-жылдары «Форум» илимий-өндүрүш фирмасынын директору, 1995–2000-жылдары 1-чакырылыштагы Эл өкүлдөр жыйынынын депутаты, 2000-жылдагы Кыргыз Республикасынын президенттин шайлоодо өз кандидатурасын коюп, 6,2% добуш менен үчүнчү орунду алган. 1997–1999-жылдары «Кыргызавтомаш» акционердик коомунун башкы директору, 1999–2004-жылдары «Форум» өнөр жай бирикмесинин директорлор кеңешинин төрагасы, 2004–2005-жылдары «Кыргызавтомаш» корпорациясынын директорлор кеңешин башкарган. 2005–2006-жылдары КР Өкмөтүнүн Экономикалык өнүгүү, өнөр жай жана соода министринин милдетин аткаруучу, Өнөр жай, соода жана туризм министри. 2007-жылы 30-мартта Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши берген сунуштун негизинде премьер-министрликке дайындалып, ошол эле жылы 28-ноябрда өз эрки менен ал кызматтан баш тарткан. 2009-жылы жалпы оппозициялык кыймылдын төрагалыгына шайланган жана ошол эле жылдагы президенттик шайлоодо анын атынан жалгыз талапкер болуп, 8,41% добуш менен К. Бакиевден кийин экинчи орунду ээлеген. 2010-жылы 7-апрелде Убактылуу өкмөттүн төрагасынын 1-орун басарылыгына дайындалып, ошол эле жылы 10-октябрда Социал-демократтар партиясынын атынан Жогорку кеңештин 5-чакырылышынын депутаттыгына шайланган. Жогорку Кеңештеги көпчүлүк депутаттардын колдоосу менен 17-декабрда Кыргыз Республикасынын премьер-министрлигине дайындалган. 2011-жылы 30-октябрда өткөн президенттик шайлоодо жалпы шайлоочулардын 62,52% добушуна ээ болуп,  2011-жылы 1-декабрдан Президенттик ишине киришкен. 2017-жылы Президенттик мөөнөтү аяктагандан кийин 2018-жылдан кайрадан СДПК партиясын жетектеп, бирок Кыргыз Республикасынын мурунку президентинин саясий партиялардын ишмердүүлүгүнө тыюу салган мыйзамга байланыштуу 2019-жылы ал кызматын таштап, партиядан чыккан. 2019-жылдын 13-июнунда Кыргызстандын экс-президенти А. Атамбаевдин кол тийбестигин алып салуу боюнча атайын депутаттык комиссия түзүлүп, бир жумадан кийин текшерүүнүн жыйынтыгы Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасына жөнөтүлгөн. Анын негизинде 25-июнда А. Атамбаев Ысык-Көл облусундагы жер тилкелерин өзгөртүү, Бишкек Электр жылуулук борборун жана Тарых музейин реконструкциялоо Кой-Таш айылындагы турак-жайды менчикке чыгаруу сыяктуу ж.б. мыйзам бузуунун беш эпизодуна катыштыгы бар деген корутунду чыккан. 2019-жылы 27-июнда Жогорку Кеңештин депутаттары А. Атамбаевди кылмыш жоопкерчилигине тартуу үчүн кол тийбестиктен жана экс-президент деген статустан ажыратуу тууралуу көпчүлүк добуш (103 макул, алты каршы) менен макулдук беришкен. Анын негизинде Ички иштер министрлигинин Тергөө кызматы А. Атамбаевге коюлган кылмыш иштерине күбө катары көрсөтмө берүү үчүн үч жолу чакыруу кагазын жиберген, бирок ал суракка келүүдөн баш тарткан. Натыйжада 2019-жылы 8-августта Чүй облусунун Кой-Таш айылынан күч колдонуу менен кармалаган. 2020-жылы 23-июндагы Бишкек шаардык Биринчи Май райондук сотунун өкүмүнө ылайык А. Атамбаев үй-мүлкүн конфискациялоо менен 11 жыл 2 айга эркинен ажыратылган. 2020-жылы 6-октябрда Кыргызстанда өткөн парламенттик шайлоонун жыйынтыгына каршы Бишкек шаарындагы башталган массалык нааразылык учурунда талапташтары тарабынан камактан бошотулган. 10-октябрда борбор шаардагы массалык баш аламандык уюштурган деген айып менен кайрадан камакка алынган. Бир нече жолку соттук териштүүлөрдөн кийин 2023-жылы 14-февралда Кыргызстандын Жогорку сотунун чечимине ылайык А. Атамбаев камактан бошотулган. Кыргыз Республикасынын 1-класстагы мамлекеттик кеңешчиси, «Данакер» (2007), 2-даражадагы «Манас» (2011), Казак Республикасынын 1-даражадагы «Достык» (2014), Россия Федерациясынын А. Невский (2016) ордендери менен сыйланган. 2021-жылы орус тилинде «Волшебные сады детства» («Балалыктын сыйкырдуу бакчалары») деген аталыштагы китеби жарык көргөн.</div>

Турганбаев Элебай